По повод 5 Мај – Денот на македонската азбука и македонскиот јазик, во рамки на нашата рубрика „Старо-Нова Македонија” споделуваме службен документ објавен на денешен ден 1945 година во весникот „Нова Македонија“. Станува збор за решение издадено од страна на Народната влада на Федерална Македонија со кое официјално била усвоена азбуката на македонскиот јазик. Азбуката била утврдена два дена порано, на 3 мај, по предлог на комисијата за јазик ...

Во Кафе и филм КОТУР на 7 мај со почеток во 20 часот ќе се одржи проекција на кратки анимирани филмови на македонскиот режисер Крсте Господиновски, проследена со разговор со авторот. Настанот е дел од промотивната програма за осмото издание на фестивалот на филм и музика Ѕирни, кој ќе се одржи од 28 септември до 5 октомври на повеќе локации во Скопје. Организаторите информираат дека повикот за пријавување филмови е отворен до 31 август. ...

Транспаренси Интернешнл Македонија во најновото издание на месечниот мониторинг „Бистро Матно“ за април 2026 година нотира сериозни слабости во функционирањето на институциите, недоволна транспарентност во правосудството и ризици од корупција во јавните набавки, особено во здравствениот сектор. Мониторингот, кој веќе подолг период се спроведува како алтернативен барометар за состојбите со корупцијата, има за цел да ја следи работата на ...

Со буџетски приходи пониски од планот а буџетски трошења во рамки на планираното, завршија првите три месеци од оваа економска година. Од Владата веќе најавија дека ќе има ребаланс на Буџетот 2026 та. Според економистите и досегашните статистички мерења, веќе под знак прашалник се сегашните проценки за инфлација од 2,5% и раст на БДП од 3,9% , пишува Порталб. За четири месеци се потрошени над 72% од планираниот буџетскиот дефицит за целата ...

Денеска се одбележува Денот на македонскиот јазик. Македонскиот јазик за прв пат се идентификува во материјалните историски списи во IX век, по што се бележи неговиот историски развој, до конечната кодификација во 1945 година. Оттогаш голем број на писатели и поети, творејќи на македонски јазик се заслужни за негово конечно етаблирање, развој и унапредување. Кога говориме за чување и унапредување на македонскиот јазик, предвид ги имаме, ...

Првиот македонски долгометражен анимиран филм „Јон Вардар против Галаксијата“ продолжува да бележи меѓународни успеси, со најново учество на FIXION Fest, фестивал за фантастичен и хорор филм што се одржува во Чиле. Филмот е избран меѓу десетте долгометражни остварувања во официјалната селекција, во рамки на јубилејното десетто издание на фестивалот, кој обединува продукции од различни делови на светот со фокус на современата жанровска сцена. ...

Македонскиот уметнички тим пристигна во Венеција, каде ќе ја претставува државата на 61. Биенале за уметност во Венеција. Отворањето на македонскиот национален павилјон е закажано за 8 мај во 18.30 часот, кога ќе биде претставен проектот „Пиета во прекривките на ургентноста“ на мултимедијалниот уметник Велимир Жерновски. Претставувањето го организира Музеј на современа уметност Скопје, а павилјонот е поставен на локацијата Спацио Кастело 77, ...

Во Куманово на 7 мај ќе биде отворена традиционалната изложба „Мајски салон 2026“, во организација на Фото кино клубот „Козјак“. Настанот ќе се одржи во Занаетчискиот дом со почеток во 18 часот. Публиката ќе има можност да погледне разновидна селекција на уметнички фотографии, кои претставуваат лични интерпретации на реалноста, емоции и моменти забележани низ објективот на авторите. Од клубот истакнуваат дека изложбата е доказ за посветеноста ...

Во рамки на проектот ACT4PRESPA, во Преспанскиот регион се реализираше неколкудневно архитектонско снимање и документирање на значајни објекти од културното наследство. Активноста беше спроведена во соработка меѓу НУ Завод и музеј Битола и Архитектонскиот факултет Скопје, преку Институтот за заштита на градителско наследство, историја на архитектура и уметност. Во текот на теренската работа, студентите извршија архитектонско снимање на три ...

Новинарството е убава професија, но е вистински предизвик да се преживее во неа, е заедничкиот заклучок на младите новинари. Според Калина Трпева, ученичка од Скопје, во рамките на училиштата постојат новинарски клубови во кои се зачленети голем број ученици, а со менторство од наставниците, новинарството се доживува како посакувана професија. Состојбата се менува во студентскиот период. На катедрата по новинарство при Правниот факултет во ...

Форумот за образовни промени (ФОП) реагираше на, како што наведуваат, незаконито унапредување на Арбреша Беџети Ферати во академско звање на Медицинскиот факултет, која е и сопруга на претседателот на Сенатот на Универзитетот во Тетово. „Случајот што денес го пријавуваме јасно покажува како постојаното мобилизирање на синџирот; на роднини по крв и оние по интерес, надвладеа над Законот, Статутот и секое друго пишано правило. Овој случај е ...

Во рамките на Саемот на книгата, на 27 април, на штандот на „Арс Ламина“ беа промовирани трите најнови сликовници од едицијата „Големи зборови за мали уши“, во издание на „Либи“, дел од „Арс Ламина – публикации“. Станува збор за насловите „Бонтон“ од Ванчо Полазаревски (илустрации: Александра Филипоска), „Емпатија“ од Биљана Стојановска (илустрации: Орце Нинески) и „Иницијатива“ од Рената Јосифовска. Промоцијата се одржа во присуство на ...

Балканскиот рис живее на територија на Западна Македонија и според проценките на Македонското еколошко друштво брои популација од околу 40 единки. Станува збор за заштитен подвид на евроазискиот рис кој има свои специфики. Поради своите специфики е заштитен подвид во Македонија и се третира како еден од националните карактеристики токму на ова подрачје. Станува збор за територијално животно, кое има претензии да живее само, се храни од лов и ...

Културно-информативниот центар во Скопје најави промоција на книгата „Ти што влезе во песна“ од поетесата Лидија Размоска Тримовска, која ќе се одржи на 7 мај 2026 година, со почеток во 19:19 часот, во Салон Империјал 2. Изданието е објавено од издавачката куќа „Макавеј“, а на настанот за книгата ќе говорат Виолета Танчева Златева и Сузана Волнаровска Спасовска. Извадоци од поетската збирка ќе чита Софија Насевска Трифуновска. Лидија Размоска ...

Во Културно-информативен центар во Скопје, во изложбениот салон „Империјал 2“, на 5 мај 2026 година во 20 часот ќе биде отворена изложбата „Поврзани“ на фотографот Виктор Соколовски. Влезот за посетителите е слободен. Изложбата „Поврзани / Connected“ претставува десетта самостојна изложба на Соколовски, кој е активен како фотограф од 2007 година. Во текот на својата кариера, тој се претставил со повеќе изложби во земјата и странство, ...

Во Младински културен центар во Скопје, во соработка со Град Скопје, е објавен отворен повик за учество на изложбата „Професори и студенти“, наменета за универзитети и факултети од областа на визуелните уметности и дизајнот во Македонија. Како што наведуваат од МКЦ, оваа изложба традиционално се одржува секоја година и има за цел да ги поврзе професорите и студентите преку заедничко претставување на нивните дела, при што секој професор може ...

Проф. д-р Биљана Ангелова е повторно избрана за ректор на Универзитет Св. Кирил и Методиј Скопје (УКИМ) за мандатниот период од 16 септември 2026 до 15 септември 2029 година, согласно одлуката донесена по спроведеното непосредно и тајно гласање на единиците на универзитетот. Според официјалните резултати доставени од изборните комисии, Ангелова, редовен професор на Економскиот институт во Скопје, ја добила довербата на академската заедница и ...

Под мотото ,,Договорите не се поништуваат, уметниците не се понижуваат”, културните работници, во организација на Синдикатот на културата, денес пред Уставниот Суд во Скопје, организираа протест на кој го изразија незадоволството и загриженоста поради одлуката на Судот да поведе постапка за оценување на уставноста на колективниот договор за култура, што според синдикатот ги загрозува веќе стекнатите работнички права. Од Синдикатот наведуваат ...

Филозофското друштво на Македонија организира предавање на еден од водечките современи кинески филозофи, Оујанг Канг, кое ќе се одржи на 29 април со почеток во 12:00 часот, во амфитеатарот на Македонска академија на науките и уметностите. Темата на предавањето е „Генеративната вештачка интелигенција и нејзините значења од перспектива на социјалната епистемологија“, што отвора актуелни прашања за влијанието на новите технологии врз знаењето, ...

Македонија значително заостанува во борбата против ракот на грло на матка и е далеку од исполнување на целите на Светска здравствена организација, според кои до 2030 година треба со скрининг да бидат опфатени 70% од жените, со цел елиминирање на смртноста од оваа болест. Анализата на Здружение ЕСЕ покажува дека националната Програма за скрининг не обезбедува доволен опфат за навремено откривање и превенција. Иако програмата предвидува 75% ...

Од Кинотека на Македонија известуваат дека мајската програма нуди разновиден филмски репертоар што опфаќа домашни и странски остварувања, како и комбинација од класични и современи наслови. Програмата доаѓа по одбележувањето на 50 години од основањето на институцијата, продолжувајќи со прикажување филмови од различни жанрови и авторски пристапи. Месецот започнува со циклус посветен на Џери Луис, со проекции од неговото филмско творештво. Во ...

Во тек е одржувањето на Саем на книгата во Спортскиот Центар „Борис Трајковски“ во Скопје, оваа година Саемот се одржува под слоганот „Отвори прозорец кон нови светови“. Издавачките куќи во текот на изминатите неколку дена организираа гостувања на голем број странски автори, чии книги се преведени на македонски јазик, но во фокус беа и македонските автори кои со своите изданија настапија на Саемот на книга и се дружеа непосредно со ...

Во книжарницата „Литература.мк“ во „Дајмонд мол“ во Скопје, во петокот беше промовирана книгата „The Skopje Project“ од архитектот и професор на Архитектонскиот факултет при УКИМ, Огнен Марина. Публикацијата, во издание на „Арс Ламина“, беше претставена во рамки на меѓународната конференција „Shaping Skopje’s Future: Culture, Urban Policies and Sustainable European Cities“, која деновиве се одржува во Скопје во организација на Град Скопје, ...

Првиот македонски долгометражен анимиран филм „Јон Вардар против Галаксијата“ продолжува со своето успешно меѓународно патување, овојпат со селекција на Фестивалот за анимирани филмови (ФФАА) во Абиџан, на Брегот на Слоновата Коска. Станува збор за еден од водечките фестивали за анимација во Западна Африка, чија цел е да ја развива и промовира анимациската индустрија на континентот, но и да донесе интернационални продукции пред африканската ...

Француски институт во Скопје објави годишен конкурс за стипендии „France Excellence“, наменет за македонски студенти кои сакаат да продолжат магистерски студии во Франција за академската 2026/2027 година. Програмата овозможува стекнување диплома на француски високообразовни установи со финансиска поддршка која покрива дел од трошоците за студии и престој. Стипендистите ќе имаат пристап и до дополнителни придобивки, како сместување и ...

Министерката за образование и наука Весна Јаневска најави дека Министерството ќе донесе конечна одлука за случајот со незаконски уписи на втор и трет циклус студии денеска, по разгледување на извештајот од Државен просветен инспекторат. Таа истакна дека институциите немаат избор и мора да постапуваат согласно закон, иако го разбира незадоволството кај студентите. „Постои закон по кој студентите требало да бидат запишани на втор и на трет ...

Во текот на 2025 година, 9,5 отсто од граѓаните купувале е-книги или аудио-книги, што претставува забележителен раст во однос на 7,3 отсто една година претходно. Податоците на Eurostat покажуваат дека дигиталните формати се најпопуларни во Ирска, каде речиси четвртина од населението (24,5 отсто) купува вакви содржини. Веднаш зад неа се Данска (22,5 отсто) и Хрватска (21 отсто), која особено се издвојува и по најбрзиот раст – дури 16 процентни ...

Во организација на Друштво на ликовните уметници на Македонија, на 28 април во Музеј на град Скопје ќе биде отворена изложбата „Експериментален цртеж“, посветена на темата „Невидливи траги“. Отворањето е закажано со почеток во 20 часот. На изложбата ќе се претстават вкупно 43 уметници, членови на ДЛУМ, со дела кои преку различни пристапи го истражуваат цртежот како медиум и неговите експериментални можности. Поставката обединува разновидни ...

Македонската асоцијација на издавачи (МАИ) ги објави добитниците на годишните признанија за периодот меѓу двата саема, од мај 2025 до април 2026 година. Одлуките ги донесе стручната комисија на состанокот одржан на 8 април, по разгледување на пристигнатите апликации и печатените изданија. Во категоријата за најдобра едиција, првото место ѝ припадна на едицијата „Современа теорија“ на издавачката куќа „Илика“, додека второто и третото место ги ...

На скверот кај КИМ на булевар „Партизански одреди“ во Скопје беше поставена нова уметничка интервенција посветена на подигнување на свеста против говорот на омраза. Станува збор за реалистична скулптура на лута пиперка со димензии 2 метри висина, 60 сантиметри ширина и 70 сантиметри должина, која преку пораката „Јади луто, не зборувај луто“ на сликовит и духовит начин ја пренесува идејата за одговорна и внимателна комуникација. Инспирацијата ...